Fundusze Europejskie – Struktura Funduszy, Cele strategiczne, Priorytety rozwoju

Fundusze Europejskie

Struktura Funduszy, Cele Strategiczne, Priorytety Rozwoju

Unia Europejska jako organizacja międzynarodowa posiada własny budżet z którego finansowane są działania mające na celu wspieranie Państw członkowskich. Budżet roczny konstruowany jest zgodnie z długoterminowym planem finansowym lub inaczej perspektywą finansową Unii Europejskiejobecny obowiązuje do 2020 r. Dzięki wykorzystaniu Funduszy Europejskich kraje należące do Unii Europejskiej mają możliwość m.in. podniesienia swojej konkurencyjności, podejmowania walki z bezrobociem czy też wsparcia rozwoju uboższych regionów. W okresie finansowania 2014-2020 Unia Europejska planuje zainwestować prawie 960 mld euro. O wysokości środków jakie z budżetu Unii Europejskiej otrzyma Państwo członkowskie decyduje głównie poziom PKB (Produktu Krajowego Brutto) na mieszkańca w danym kraju.

Struktura Funduszy Europejskich

Unia Europejska przekazuje środki na rozwój gospodarczy wszystkich Krajów członkowskich za pośrednictwem pięciu funduszy, których cele zgodne są ze strategią rozwoju wspólnoty określoną obecnie w dokumencie Europa 2020. Są to:

  • Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego - przeznaczony na zmniejszanie różnic w poziomie rozwoju regionów w Unii i wzmacnianie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej UE jako całości. Z funduszu pochodzi m.in. wsparcie inwestycji produkcyjnych i infrastrukturalnych oraz wsparcie udzielane małym i średnim przedsiębiorcom. Europejski Fundusz Społeczny - głównym celem jest walka z bezrobociem w krajach członkowskich. Pieniądze z Europejskiego.
  • Fundusz Społeczny zwiększający możliwość zatrudnienia i kształcenia. Z jego środków współfinansowana jest pomoc dla różnych regionów i grup społecznych, w szczególności dla osób zagrożonych ubóstwem oraz dla ludzi młodych wchodzących na rynek pracy.
  • Fundusz Spójności - jest to fundusz przeznaczony dla państw członkowskich, których dochód narodowy brutto (DNB) na mieszkańca wynosi mniej niż 90% średniej w UE. Jego celem jest zredukowanie różnic gospodarczych i społecznych oraz promowanie zrównoważonego rozwoju głównie poprzez duże inwestycje w zakresie infrastruktury transportowej i ochrony środowiska.
  • Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich - fundusz ten zajmuje się wspieraniem przekształceń struktury rolnictwa oraz wspomaganiem rozwoju obszarów wiejskich.
  • Europejski Fundusz Morski i Rybacki - fundusz wspiera restrukturyzację rybołówstwa państw członkowskich.

Europejskie Fundusze Inwestycyjne i Instrumenty Finansowe

Dodatkowo Unia Europejska realizuje cele specjalne przez dodatkowe fundusze inwestycyjne. Mowa tutaj o Funduszu Solidarności Unii Europejskiej (wsparcie w sytuacji klęsk żywiołowych) oraz Instrumencie Pomocy Przedakcesyjnej (wsparcie na rzecz krajów kandydujących).

Poza tym Unia wprowadziła cztery instrumenty finansowe: JASPERS, JASMINE, JEREMIE, JESSICA - finansują m.in. przygotowanie projektów infrastrukturalnych oraz ułatwiają dostęp do mikrofinansowania przedsiębiorstwom z sektora MŚP.

Na co przeznaczono finansowanie?

W obecnym budżecie priorytetowo został potraktowany wzrost gospodarczy, zatrudnienie i konkurencyjność. Nieco mniej środków przewidziano obecnie na: spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną oraz na zrównoważony wzrost i zasoby naturalne. Na pozostałe wydatki przewidziano wyższe kwoty. Stosunkowo duża część funduszy Wspólnoty przekazywana jest na Wspólną Politykę Rolną.

Polityki horyzontalne

W oparciu o cele strategiczne i priorytety rozwoju, Wspólnoty Unia Europejska określiła tzw. polityki horyzontalne. Każdy projekt, który ma być realizowany z udziałem Funduszy Europejskich, jest oceniany pod kątem zgodności z trzema politykami:

  1. Zrównoważony rozwój - promuje racjonalne i oszczędne korzystanie z zasobów naturalnych oraz ochronę środowiska poprzez ograniczenie emisji gazów czy upowszechnienie technologii przyjaznych środowisku.
  2. Równość szans - przedsięwzięcia współfinansowane ze środków europejskich powinny być zgodne z polityką równości szans. Oznacza to zapewnienie równego traktowania kobiet i mężczyzn oraz nie dopuszczanie do dyskryminacji ze względu na wiek, poglądy, pochodzenie, religie czy niepełnosprawność.
  3. Społeczeństwo informacyjne - realizacja polityki społeczeństwa informacyjnego polega na upowszechnianiu nowoczesnych technologii informacyjnych w życiu codziennym obywateli, przedsiębiorstw i administracji publicznej.

Programy Ramowe Unii Europejskiej

Poza istniejącymi funduszami Unia przeznacza w latach 2014–2020 specjalne środki na nowe programy dające dodatkowe wsparcie w różnych obszarach:

  • Program Horyzont 2020 – realizowany m.in. w celu usprawnienia realizacji prac badawczych i wsparcia współpracy międzynarodowej,
  • Program COSME – celem programu jest ułatwienie przedsiębiorstwom z sektora MŚP dostępu do rynków na terenie Wspólnoty i poza nią, a także ułatwienie dostępu do finansowania poprzez gwarancje kredytowe i kapitał,
  • Program „Łącząc Europę” - najważniejszy instrument finansujący inwestycje w infrastrukturę w zakresie budowy dróg, linii kolejowych, sieci energetycznych, a także rozwoju technologii informacyjno-komunikacyjnych,
  • Program Erasmus+ - program którego zadaniem jest ułatwienie pobytu młodych ludzi na stażach za granicą,
  • Program Kreatywna Europa – program utworzony w celu wsparcia europejskiej kultury w tym m.in. kina, telewizji, literatury, dziedzictwa kulturowego.
Źródło: https://www.funduszeeuropejskie.gov.pl